आजचे पंचांग

वारांचे स्वामी आणि त्यांचा राहू काळाचा भाग

सूर्योदयापासून सूर्यास्तापर्यंतचा दिवसाचा काळ आठ समान भागांत विभागला जातो. राहू काळ प्रत्येक वारी वेगळ्या भागात येतो, त्यामुळे त्याची घड्याळी वेळ रोज आणि ठिकाणानुसार बदलते — वरील साधनात दिसणाऱ्या वेळा ठरावीक तक्त्यातून घेतलेल्या नसून तुम्ही निवडलेल्या ठिकाणासाठी गणलेल्या आहेत.

नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न

एकाच तारखेचे पंचांग दोन शहरांत वेगळे का असते?

प्रत्येक घटक स्थानिक सूर्योदयाशी आणि त्या क्षणीच्या चंद्राच्या स्थितीशी जोडलेला असतो. रेखांश आणि अक्षांशानुसार सूर्योदय बदलतो, त्यामुळे तिथी आणि नक्षत्र बदलण्याच्या घड्याळी वेळा वेगळ्या येतात, आणि राहू काळ दिनमानानुसार सरकतो.

तिथी आणि दिनदर्शिकेची तारीख यांत काय फरक आहे?

दिनदर्शिकेची तारीख म्हणजे ठरावीक 24 तास. तिथी हा सूर्य आणि चंद्र यांच्यातील कोनावरून ठरणारा सुमारे 19 ते 26 तासांचा खगोलीय कालावधी आहे; त्यामुळे ती दिनदर्शिकेच्या तारखेच्या तुलनेत पुढेमागे सरकत राहते आणि दिवसाच्या कोणत्याही वेळी सुरू होऊ शकते किंवा संपू शकते.

राहू काळात सर्वच कामे टाळावीत का?

परंपरेनुसार या काळात काही नवे सुरू करू नये — प्रवास, खरेदी, करारावर सही. चालू असलेले काम, रोजचे व्यवहार आणि आधीच सुरू झालेल्या गोष्टींवर याचा परिणाम होत नाही. अनेक जाणकार याला मनाई न मानता नव्या सुरुवातीसाठीचा एक मार्गदर्शक संकेत मानतात.

या गणनांमध्ये कोणता अयनांश वापरला आहे?

वेगळा निवडला नसल्यास Lahiri (चित्रापक्ष) अयनांश वापरला जातो; भारतीय दिनदर्शिका सुधारणा समिती आणि बहुतेक प्रकाशित पंचांगे हेच प्रमाण वापरतात. ग्रहांच्या स्थिती छापील तक्त्यातील दोन आकड्यांच्या मधले मूल्य काढून (इंटरपोलेशनने) ठरवलेल्या नसून VSOP87 आणि ELP2000 हे सिद्धांत वापरून गणलेल्या असतात.

अभिजित मुहूर्त म्हणजे काय?

अभिजित हा दिवसाच्या पंधरा समान भागांपैकी (मुहूर्तांपैकी) आठवा भाग आहे; त्यामुळे तो स्थानिक सौर माध्यान्हाच्या दोन्ही बाजूंना पसरलेला असतो आणि सूर्योदय ते सूर्यास्त या काळाच्या एक पंधरांश इतका टिकतो: विषुवदिनी सुमारे 48 मिनिटे, उन्हाळ्यात जास्त आणि हिवाळ्यात कमी. नव्या सुरुवातीसाठी तो सर्वसाधारणपणे अनुकूल मानला जातो आणि दुसरा योग्य मुहूर्त उपलब्ध नसताना बहुधा तोच वापरला जातो. बुधवारी तो वापरला जात नाही, कारण त्या दिवशी तोच मुहूर्त दुर्मुहूर्त असतो.